Wanneer is ziekteverzuim onterecht?
Natuurlijk vertrouwt u uw personeel en gaat u van het goede uit, ook als iemand zich ziekmeldt. Toch komt het voor dat een medewerker zich ziek meldt zonder ziek te zijn, langer thuisblijft dan nodig, of tijdens de ziekteperiode activiteiten onderneemt die niet te rijmen zijn met de opgegeven klachten. Denk aan werken voor een andere werkgever of voor zichzelf, of het bewust frustreren van de re-integratie.
Of iemand arbeidsongeschikt is, beoordeelt de bedrijfsarts. Als werkgever mag u niet vragen naar de aard of oorzaak van de ziekte. Een rechercheur doet dat evenmin: wij onderzoeken geen medische gegevens, maar feitelijke gedragingen. Die feiten kunnen de bedrijfsarts, uw advocaat of de rechter helpen om tot een goed oordeel te komen.
Signalen van een onterechte ziekmelding
- U hoort dat uw medewerker niet zo ziek is als hij of zij zich voordoet.
- Er lijken steeds meer klachten bij te komen.
- Uw medewerker gaat elk contact met u als werkgever uit de weg.
- U krijgt signalen dat uw medewerker tijdens de ziekteperiode werkt voor een andere werkgever of voor zichzelf.
- Op sociale media lijkt de ‘zieke’ medewerker allesbehalve ziek.
- Ziekmeldingen vallen opvallend vaak op maandagen, rond vakanties of direct na een conflict.
Eén signaal zegt nog niet veel. Een combinatie van signalen, of concrete aanwijzingen van derden, kan wel een reden zijn om nader onderzoek te laten doen.
Wat mag een werkgever?
Een werkgever mag een zieke werknemer laten onderzoeken als daar een gerechtvaardigd belang en concrete aanwijzingen voor zijn. Het onderzoek moet proportioneel zijn (niet zwaarder dan nodig) en voldoen aan het beginsel van subsidiariteit (er is geen minder ingrijpende manier om duidelijkheid te krijgen). Als vergund recherchebureau werken wij volgens de Privacygedragscode particuliere recherchebureaus en toetsen wij vooraf of een onderzoek aan deze eisen voldoet.
Tip: overleg bij twijfel eerst met de bedrijfsarts of vraag een deskundigenoordeel aan bij het UWV. Blijven de signalen bestaan, dan geeft een recherchematig onderzoek de feiten die u nodig heeft.
Hoe wij te werk gaan
- Intakegesprek. We bespreken de signalen, het verzuimdossier en wat u al heeft gedaan, en geven eerlijk aan wat wel en niet mogelijk is.
- Vooronderzoek. Administratief onderzoek en onderzoek in open bronnen, zoals openbare registers en sociale media.
- Tactisch onderzoek. Waar nodig en toegestaan zetten we meerdere rechercheurs in, bijvoorbeeld voor observatie in de openbare ruimte.
- Rapportage. U ontvangt een feitelijke eindrapportage die voldoet aan de wettelijke normen en bruikbaar is als bewijs.
Wat kunt u met de uitkomst?
Bevestigt het onderzoek uw vermoeden, dan kunt u samen met de bedrijfsarts en uw jurist passende maatregelen nemen. Afhankelijk van de omstandigheden kan dat variëren van het opschorten of stopzetten van de loondoorbetaling (artikel 7:629 BW) tot, in ernstige gevallen, ontslag. De rechter weegt daarbij alle omstandigheden mee; een zorgvuldig onderbouwd rapport is dan van groot belang.
Blijkt uw vermoeden onterecht, dan heeft u ook duidelijkheid: ontlastend bewijs voorkomt dat u een medewerker ten onrechte wantrouwt en helpt de arbeidsrelatie te herstellen.
Kosten van een onderzoek naar ziekteverzuim
De kosten van een verzuimonderzoek hangen vooral af van de duur van het onderzoek en het aantal rechercheurs dat wordt ingezet. Zet die af tegen de kosten van onterecht verzuim: een werkgever is bij ziekte in beginsel tot 104 weken verplicht om ten minste 70% van het loon door te betalen, naast de kosten van vervanging en re-integratie.
In het intakegesprek bespreken we welke aanpak past bij uw situatie en wat de verwachte inzet is. Zo kunt u een weloverwogen besluit nemen voordat het onderzoek start.
Veelgestelde vragen over onterecht ziekteverzuim
Mag ik een zieke werknemer laten observeren?
Ja, onder voorwaarden. Er moeten concrete aanwijzingen zijn voor misbruik, het onderzoek moet proportioneel zijn en er mag geen minder ingrijpend alternatief zijn. Observatie gebeurt alleen in de openbare ruimte en door een vergund recherchebureau dat werkt volgens de Privacygedragscode particuliere recherchebureaus.
Onderzoekt de rechercheur ook de ziekte zelf?
Nee. Het oordeel over arbeids(on)geschiktheid is aan de bedrijfsarts. Wij onderzoeken feitelijke gedragingen, zoals werkzaamheden elders of activiteiten die niet passen bij de opgegeven beperkingen.
Is de rapportage bruikbaar in een procedure?
Ja. Onze eindrapportage wordt opgesteld volgens alle wettelijke normen en kan worden gebruikt in overleg met de bedrijfsarts, in een arbeidsrechtelijke procedure of bij de rechter.
Wat als mijn vermoeden niet klopt?
Dan heeft u ontlastend bewijs. Dat is net zo waardevol: u voorkomt een onterechte beschuldiging en kunt de relatie met uw medewerker herstellen.
Wat kost een onderzoek naar onterecht ziekteverzuim?
De kosten hangen vooral af van de duur van het onderzoek en het aantal rechercheurs. In het intakegesprek bespreken we de verwachte inzet, zodat u die kunt afwegen tegen de kosten van loondoorbetaling en vervanging.